Binalarin Imparatoru Empire State Building

Arzu Kaya URANLI


NY'un Manhattan Ada'sina söyle uzaktan bir baktiginizda, yüksek binalarin arasinda, sahip olduklari farkli mimariyle iki bina dikkatinizi çeker. Bunlardan biri çelik kukuletali Chrysler, digeri ise NY'un en çok ziyaret edilen mekanlarinin basinda gelen Empire State Binasidir. Öyle böyle degil hani 70 yasindaki binanin, bu süre içinde 120 milyonu askin ziyaretçisi olduguna göre!..

Chrysler'in kurucusu Walter Chrysler ile General Motor'un kurucusu Jhon Jacop Rascop'un en yüksek binayi kim yapacak iddiasiyla insaa edilen ve sözde yarismayi galip bitiren Empire State Binasi'nin yalnizca anteni bile yaklasik 63 metre uzunlukta ki, toplam yüksekligi tam 443.2 metreyi buluyor. Inanabiliyor musunuz? 73 asansörü olan binada 80'inci kata çikmak tam 45 saniye sürüyor! Hem de asansörler çok hizli olmasina ragmen!

Dev binayla ilgili her sey devasa:

6500 penceresi var mesela!
Agirligiysa 365 bin ton.
Binada bir çok ofis yer aliyor. 900 kiracisi var. Bunlardan bazilari da Türk biliyor musunuz?
Binadan ayda 100 ton çöp atiliyormus buna ne demeli?

Empire State Binasi'ni en çok geceleri severim. Cünkü, o ,gece boyunca adeta gelin gibi isil isil parildayarak NY'un isiltili manzarasina ayri bir hava katar. Binanin isiklari geceleri Connecticut ve NJ gibi komsu eyaletlerden bile görünür. Isiklar degisik zamanlarda degisiik renklerde gözünüze çarpar. Eger bir bayram, festival ya da özel bir günse o da bayramligini giymis çocuk misali coskuya ortak olur. Her Mayis ayinin üçüncü haftasi, 19 Mayis Türk günü yürüyüsü ve Türk haftasi kutlamalar sebebiyle, Empire State Binasi, Türk bayrariminin kirmizi beyaz renkleriyle bezenerek burada yasayan biz Türklerin sevincine de eslik eder.

Binanin insaati, 7 milyon is saatinde bitirilmis ve biran önce tamamlanabilmesi için insaat çalimalari tatiller ve pazar günleri dahil araliksiz 1 yil 45 gün devam etmis. Bina, arsasiyla birlikte $40.948.000'a malolmus.

Dünyanin en iyi 20 binasi içinde yer alan Empire State Binasi'ni her yil ortalama 3,5 milyon kisi ziyaret ediyormus. Yalnizca Noel'de (24, 25 Aralik) ve yeni yil günü kapali..Diger günler sabah 9:30'dan aksam  23:25'e kadar açik. Yine de bu, sizin uzun kuyruklarda beklemeyeceginiz  anlamina gelmiyor! King Kong, Superman 2, Sampiyon, Sevginin Bagladiklari (Sleepless in Seatle) gibi 100'ün üstünde filmde görünen Empire State Binasi'ni bunca zamandir kimler  ziyaret etmemis ki ? Kraliçe Elizabeth (1957), Pele(1975), Fidel Castro (1959) Kiss (1976) Nikita Krushchev(1959) Prens Andrew... " NY'a gidersem mutlaka bu ziyaretçilerden biri de ben olacagim" diyorsaniz size bir kaç tavsiyem var:

Ziyaret günü için en rahat ayakkabilarinizi seçin. Z'ra cok sira bekleyeceksiniz çooooooooooook!

Empire State Binasi önünde randevu verirseniz dikkatli olun çünkü 5'nci Cadde ile 33 ve 34'üncü sokalar arasinda yer alan binanin 5 ayri kapisi var!

Dost aci söyler; gününüzün önemli bir kismi kuyruklarda beklediginiz koridorlarda hiç bir sey göremeden gececek! Gerçi binanin klimalari mevzu olacak kadar iyi çalisiiyor bunalmayacaks
iniz ama beklediginiz süre zarfinda koridor göreceksiniz! Bir de bir çok degisik dilde sohbet eden ve sizin gibi bekleyen diger ziyaretçileri ama NY manzarasi degil!

Hava kapali ya da sisliyse ziyareti baska güne birakin. Görüsün açik olup olmadigi konusunda  bilet alirken sizi kimse uyarmayacak! (Bu arda bilet fiyatlari: yetiskin $9; 5-11 yas arasi çocuklar $4; 5 yasin alti ücretsiz)

Ha bir de unutmadan, Empire State Binasi'nin emniyet açisindan çocuklarla gidilebilecek en uygun mekanlardan oldugu söylenir bunun sebebi binanin gözlem odasinin bulundugu 86'nci katin tellerle çevrili olmasidir! Yani Manhattan'i tellerin ardindan görmeye de hazirlikli olun!

" NY'ta ömrünüz boyunca yasasaniz bile sehri Empire State Binasi'nin tepesinden görmediyseniz tam manasiyla görmüs sayilmazsiniz" derler.
Bu yanlis degil ama biraz eksik gibi! Zira dev binanin 86'nci katinda bulunan gözlem odasindan baktiginizda NY kenti adeta bir tablo gibi seriliverir önünüze. Gri tonlarda dev bir tablo. Bol pencereli yüksek binalar!...Ama hava açiksa yalniz NY'u degil 80 millik bir alani böylece  Connecticut, New Jersey, Pennsylvania gibi çevre eyaletleri bile kus bakisi görebilirsiniz!

Gök ve yerin ortasinda bir yerdesiniz; uzansaniz bulutlari  tutuverecekmissiniz gibi... Güvercinler gelir heyecaniniza kanat  çirpar. Muzipce rakip Chrysler'a bakarsiniz çelik kukuletasiyla isil isil parildayarak size göz kirpar. "Ikiz Kuleler" de denilen  Dünya Ticaret Merkezi diger köseden "biz daha yeni ve uzunuz. NY'u bir de bizden gör"  dercesine gülümseyerek Parlement sigarasi reklamlarini aklini
za getirir! Köprüler, irili ufakli binalar, karinca büyüklügünde arabalar, noktaciklar halinde insanlarin doldurdugu eyaletlerin imparatorunu öylece  seyre dalarsiniz. Sonra birden Hürriyet Aniti'ni arar gözleriniz! Bakarsiniz ki, minicik kalmistir koca binalarin karsisinda. Mesalesi elinde, adasindan magrurca selamlar sizi....Cagiriverirsiniz!   Sonra biri çekistiriverir kolunuzdan "Bak,Trump Binasina bak! Binadaki ucuz daireler bile 16 milyon dolarmis. Cem Uzan da buradan ev almis biliyor musun?"


Not: Bu yazi, derginin yayinlanamayan YAZ sayisi icin Agustos 2001'de gonderilmistir.

Sonbahar - 2001 sayimiz; "Unutulan Insan "a ithaf edilmistir.

Bu sayidan itibaren
"
INSAN"i her boyuttaki deger ve varolusuyla animsatmaya yonelik
dusunsel ve gorsel urunlerinizi, ISIK BINYILI'nda yayinlamaya davet ediyoruz.
KIS-2002 - Ikinci Yildonumu sayisina katilim icin son gonderme tarihi: 10 Ocak 2002
ISIK BINYILI e-dergi; The Light Millennium, Inc., semsiyesi altinda "kamu yararina yayincilik"
yapmak uzere 17 Temmuz 2001 tarihinde, New York Valiligi'nin onayi ile ve
New York merkezli olmak
uzere,
ticari amac tasimayan bir kurum statusu kazanmistir.

HOME PAGE

TÜRKÇE
Içindekiler

@ The Light Millennium e-magazine was created and designed by Bircan ÜNVER. 7th issue. Sonbahar 2001, New York.
URL: http://www.lightmillennium.org