KARANLIKTA HIÇBIR SEY KALMASIN!

Tarihin En Büyük Deniz Faciasi

Ender ULGEN


‘’Titanic’’ transatlantigi 15 nisan 1912 gecesi kuzey Atlantik’te bir buzdagina carparak batti.
Kazada gemide bulunan 2200 kisiden 1513’u hayatini kaybetti. Bu olay herkesin hafizasinda yer etmistir
ve ‘’Titanic’’ faciasi, pek cok kimse taraf¹ndan, en buyuk deniz kazasi olarak bilinir.Oysa tarih sayfalarini
karistirdigimizda Titanic’in dramini golgede birakacak cok daha buyuk deniz kazalariyla karsilasiriz. Bu kez
size bunlardan birini, ‘’tarihin en büyük deniz faciasini’’ olusturan Wilhelm Gustloff’un hikayesini anlatacagiz:

Resim-1: ‘’Wilhelm Gustloff’’ 1937 yilinda lüks bir yolcu gemisi olarak insa edilmisti


30 ocak 1945 gunu, ‘’Wilhelm Gustloff’’ adli buyuk bir Alman yolcu gemisi, dogu Prusya’nin Gotenhafen
(yeni adiyla Gdynia) limanindan gizlice ayrildi. Gemi, kamaralarindan ambarlarina, hatta guvertelerine kadar,
ilerleyen Sovyet kuvvetlerinin onunden kacarak canini kurtarmak isteyen yasli, yarali, kad¹n, cocuk ve
askerlerle tiklim tiklim doluydu. Tüm bu insanlarin anavatani olan Dogu Prusya’nin, II. dünya savasinin
galipleri olan Muttefikler taraf¹ndan, Almanya’dan alinarak Sovyetlere verilmesi kararlastirilmisti.Kizil Ordu
mensuplari, ellerine dusen Almanlari, erkekseler derhal orada olduruyorlar, kadinlarin ise toplu olarak irzina
geciyorlardi. Direnenlerin bogazlandigi ya da kursuna dizildigi anlatilmaktaydi. Sovyetler, bir zamanlar
topraklarini istila etmis olan Almanlardan intikam almakta hem kararli, hem de arzuluydular. Bunlarin sivil
ya da asker olmalari, rejimi destekleyip desteklememeleri, onlar icin hic onem tasimiyordu. Kisacasi,
kacmayanlarin Sovyetlerin gazabindan kurtulmasina imkan yoktu. Iste, ayni kaderi paylasan bu 8.000 kisi
bu gemide bu kaygiyla bulustu. Luks bir yolcu gemisi olarak insa edilen ‘’Wilhelm Gustloff’’ aslinda 1.865
yolcu kapasiteliydi. Ancak bu kez gemide, askerler, yarali ve hastalar, aralarinda kadin ve cocuklarin cogunlukta
oldugu multeciler ve murettebat olmak uzere yaklasik 4 misli insan bulunuyordu ve bu kisilerin kafalari, II. Dunya
savasinin son gunlerinde, ilerleyen Sovyet kuvvetlerinin onunden kacamayanlarin baslarina gelen korkunc olaylarla
doluydu. Resmi kayitlara gore gemide 918 denizci, 173 kisilik murettebat, ‘’Alman kadin deniz destek grubuna’’
mensup 373 kisi, 162 yarali ve 4.424 multeci bulunuyordu. Resmi kayitlar gemideki yolcu sayisinin 6.050
oldugunu gosteriyor. Ancak gemiye kacak olarak cok sayida multecinin bindigi pek cok kaynak tarafindan belirtiliyor.
II. dunya savasinin son gunlerine rastlayan bu kaos ortaminda gemideki insan sayisini tam olarak bilmeye imkan
olmamakla birlikte, bu sayinin 7.000-8.000 arasinda oldugu kuvvetle tahmin edilmektedir.
Gemi Gotenhafen’den ayrilirken hava kosullari cok kotuydu. Denizde 7 siddetinde firtina vardi, kar yagiyordu ve isi
sifirin altinda 10 dereceydi. Ustelik ‘’Wilhelm Gustloff’’un’’, Baltik denizinde cirit atan Sovyet denizaltilarina karsi kendini
koruyacak hicbir silahi yoktu. Gemide bulunan birkac ucaksavar bataryasinin ise denizaltilara karsi etkili olmasi soz konusu
bile degildi.Aslinda 30 aralik 1945 sabahi Baltik denizinin gri sulari ustune dogan soluk renkli gunesi ‘’Wilhelm Gustloff’’
son kez goruyordu. Gemi o gece bir Sovyet denizaltisi tarafindan torpillenerek batirildi. 50 dakika icinde Baltik’in buzlu
sularina gomulen gemide bulunanlardan 7.000’i hayatini kaybetti ve bu olay dunya denizcilik tarihine ‘’en fazla can kaybina
neden olan deniz faciasi’’ olarak gecti.

Yzb. Aleksander Marinesko komutasindaki (S-13) borda numarali Sovyet denizaltisi ‘’Wilhelm Gustloff’’u gece karanliginda farkettiginde saatler 21:08’i gosteriyordu. Marinesko’nun verdigi ‘’ates’’ emriyle 3 torpito denizaltiyi terketti. Ilk torpito ‘’Gustloff’un su kesiminin altina isabet etti. Ikinci torpito, bir zamanlar yuzme havuzu olarak kullanilan bolmenin hizasina, ucuncusu ise makine dairesine rast geldi.Tam isabet alan ‘’Wilhelm Gustloff’’ derhal sancak tarafina yatti. Tanik ifadelerine gore, gemi bir ara duzelir gibi olduysa da tekrar ve bu sefer daha fazla meyille gene sag tarafina egildi. Bu sirada tekneden isaret fisekleri firlatiliyor ve telsizle SOS sinyalleri gonderiliyordu. Çok gecmeden geminin burnu sulara gomulmeye ve kic tarafi havaya kalkmaya basladi. Koca gemi, 50 dakika icersinde Baltik denizinin buzlu sularina gomulurken beraberinde yaklasik 7.000 kisiyi olume surukledi. Hicbir deniz kazasinda rastlanmayan sayida can kaybina yol acan boylesine trajik bir olayin cereyan ettigi yerde yasanan korku, kaos ve kabusu anlatmaktan, görgü tan¹klar¹nin bile aciz kaldiklari soylenir. Bunlar arasinda, kendilerini, cankurtaran yeleklerinin ipleriyle asanlardan, kalabaligin ayaklari altinda kalarak ezilenlere ve buzlu sularda donarak olenlere kadar pek cok aci vardir. Kurtulus umudu kalmayanlarin intihar ettikleri, aş¹r¹ dolu cankurtaran sallarina tirmanmak isteyenlerin sandaldakiler taraf¹ndan öldürüldügü, anne ya da
babasindan ayrilan bebekler, ya da kari veya kocalarini terketmek zorunda kalan eslerin drami anlatilacak gibi degildir.


Resim-2 : Wilhelm Gustloff, 4 y¹l demirli kaldigi Gotenhafen limaninda goruluyor.


25.500 gros tonluk ‘’Wilhelm Gustloff’’ 1937 yilinda, ‘’KdF’’ adli sirket hesabina luks bir yolcu gemisi olarak insa edilmisti. 2 yil boyunca normal hat seferleri yapan ve turist gemisi olarak kullanilan ‘’Gustloff’un’’ kaderi II. dunya savasina yaklasildigi gunlerde birden degisti. 1939 Mayis'inda diger bazi yolcu gemileriyle birlikte seferden alindi ve Ispanya ic savasina katilmis olan Alman Condor Lejyonuna bagli askerlerin Almanya’ya tasinmasiyla gorevlendirildi. ‘’Wilhelm Gustloff’’ icin artik 2 yil suren o guzel gunlere donus yok gibi gozukuyordu. Gercekten de II. dunya savasinin patlak vermesinden kisa sure sonra, 22 eylül 1939’da gemiye Alman Deniz Kuvvetleri tarafindan el konuldu ve hastahane gemisi haline getirildi.Gemi daha sonra Gotenhafen limanina demirledi ve tam 4 yil demir ustunde kaldi. ‘’Wilhelm Gustloff’’ bu tarihten sonraki ilk ve son seferine 30 ocak 1945’te cikti.

Resim-3: Melek‘’

Wilhelm Gustloff’’un denizdibindeki mezarligi, günümüzdeki dalgiclarin pek cogunun inemeyecegi derinliktedir.
Geminin bas ve kic bolmelerinin oldukca iyi durumda kaldigi, fakat orta k¹sm¹n¹n harap oldugu bildiriliyor.Bir
zamanlarin magrur, kugu kadar guzel, lüks yolcu gemisi ‘’Wilhelm Gustloff’’tan bugün elimizde kalanlar, artik
tarih olmus birkac eski fotograftan ibaret.


Graff Spee'nin Acikli Hikayesi

Bu sayı, çağdaş Türk ressamı Erol AKYAVAS'a ithaf edilmiştir.
Turkish Greek Synergy
The Light Millennium Television - LMTV
ISIKBINYILI.ORG
Türkçe
ANA
SAYFA
INGILIZCE ISIK BINYILI TANITIM
1999
©Işık Binyılı e-dergisi, Bircan ÜNVER tarafından tasarlanmış ve üretilmiştir.
Beşinci sayı. Kış 2001, New York.
URL: http://www.lightmillennium.org

9.ncu sayımızdan itibaren, Türkçe yayınlarımıza IŞIKBİNYILI.ORG sitemiz üzerinden
ulaşabilirsiniz. Bu sayının bağlantıları ve logolar, Ağustos 2015'te güncellenmiştir.