|
2025
yili her ne kadar uzak da gözükse 25 yillik bir zaman
birimi insan ömrü için uzun, dünya tarihi
ve siyasi gelismeleri için kisa
bir süre oldugunu görüyoruz. Dünya
siyasi ve politik degisimlerinin tarihine baktigimizda uzun
ve sancili dönemlerin arkasindan gelen hizli
degisimler dikkati çekmekte. Degisimin hizi aldatici
olmamaliçünkü bunun alt yapisinin olusmasi
yillar aliyor .
2025 dünyasinin muhtemel görünümünü
sekillendirecek temel konu günümüzde de oldugu
gibi enerji yani petrol ve su olacaktir . Sovyetler Birliginin
dagilmasiyla tek kutuplu kalan dünyamiz önümüzdeki
25 yil hatta 50 yillik zaman biriminde tek kutuptan tekrar iki
hatta daha fazla kutuplu ve daha çok farkli ülkelerin
bir araya gelerek olusturacaklari güçle; bölgelerinde
ve de dünyada söz sahibi olabilme çabalariyla
geçeçektir. Yeni dünya düzeninin kurulmasi
bugünkünden daha kanli olmamakla birlikte geçmisten
daha da kolay olmayacaktir.
Yüzyilin
basindan beri dünya siyaseti üzerindeki en önemli
karar merkezi durumunda olan Amerika, Soguk Savas'in
bitimiyle, "yeni dünya düzeni"ninde de otoritesiyle
dünya ekonomisi ve siyasi gelismelerinde kimi zaman açikca
kimi zaman da gizlice büyük roller oynadi. Amerika
önümüzdeki 25 yillik zaman birimindeki muhtemel
rakiplerini iyi tanimakta ve bu rakiplerin kimler olabileceginin,
nelerin pesinde olabileceklerinin bilincinde olmali ve planlarini
buna göre hazirlamaldir.
Amerikanin askeri anlamdaki en önemli rakibi Çin
olacaktir .Siyasi, ekonomik ve stratejik bakimdan en önemli
rakibi ise Avrupa Birliginin olusturmaya çalistigi Amerika Birlesik Devletlerinin
karssindaki birlesmis Avrupa Devletleri olacaktir. Bu iki dev
Balkanlarda , Orta Dogu da , Kafkaslar da , Kuzey Afrika da
sürekli bir çikar ve güç savasina gireceklerdir.
Bu muhtemel dünya düzeninde Türkiye, Amerikan
eksenli politikasi yüzünden Avrupa'nin siyasi gelismelerinde
hiçbir zaman söz sahibi olamiyacak bugünlerde
de görüldügü gibi Avrupa'nin savunmasindaki
yeni sekillenmenin disinda birakilacaktir. Yeni savunma mekanizmalarinda
da yer alamiyacaktir. NATO
Avrupa'daki bu yeni kimlik karsisinda eski anlamini ve
önemini yitirecektir.
Avrupa'nin bu tavri Türkiye'yi Amerika'ya daha da yaklastiracak
Israil, Ürdün,Türkiye ve Amerika'nin ortak olusturacagi
bir birliktelikle Orta Dogu'da söz sahibi olmaya itecektir.
Bununla birlikte Avrupa'dan ayni tavri gören Rusya'da Türkiye
ile birlikte Suriye, Irak, Iran üzerinden Kafkaslara hakim
olmaya çalisacak, Dogal Gaz alimi gibi ekonomik çikarlar
Rusya ile Türkiye'yi birbirine daha da yakinlastiracaktir.
(Türkiye'nin sanayi ve sehirlesmesinde olan gelisim elektrige
olan bagimliligini artiracak bunun yaninda kendi dogal kaynaklari
buna yetmeyecek ve etrafindaki bu açigi kapatabilecek
dogal kaynaklari olan ülkelerle iliskilerinde bunu göz
önünde bulunduracaktir.)
2000 yilina baktigimizda iletisim teknolojileri
bakimindan tam bir sinirsizlik olsa da zamanla bu teknolojik
ilerleme ayni insanlarda yaptigi yanlizlasmayi ülkelerde
de yapicak ve küresellesme sadece internetin sanal ortaminda
ve bankalarin atomatik para çekme makinalarinda kalacaktir.
"Big Brother" herzamankinde daha güçlü
ve pervasiz bir sekilde karsimiza çikacaktir. 2025 yili
bireyselligin ve bireyin rahatinin ön planda oldugu kisilerin
her ihtiyacinin parmaginin ucuna tasindigi yerel ve yanliz insanlarin
ve hareketsizligin oldu sisman insanlarin birer hap alarak kilolarindan
kurtulmaya çalistigi bir fantastik zaman olabilir ancak
NASA'nin önümüzdeki 25 yillik planlarina baktigimiz
da hiç de uçuk projelerin bulunmadigini görüyoruz.
Onümüzdeki 25 yilda NASA hala içten yakmali
motorlari olan uzay mekiklerini kullaniyor olacak ve büyük
bir ihtimalle o tarihlerde Mars'a gidileceginden bahsedilecek.
2025 dünyasinin muhtemel en önemli sorununun Terör
olacagini düsünüyorum terör sadece ülkelerin
degil sanal alemin ve sehirlerin ve kisilerin de en önemli
ve yasamsal bir sorunu olacaktir. Savaslarin daha kansiz, ordularin
daha profesyonel oldugu, daha asker sayisinin azligi yaninda
teknigin artisi bir 25 yil bizi bekliyor olabilir.
2025 yilindaki en önemli iki gelismenin iletisim ve saglik
alaninda olacagini ve insanlarin ömrünün daha
da uzayacagini düsünüyorum tabii 2025 yilina
kadar bir Atom Bombasinin ya da bir metorun kurbani olmazsak!!!
|
